Category Archives: Zupy

Zalewajka świętorzyska – przepis sprawdzony od pokoleń

zalewajka świętokrzyska - wolna kuchnia

Zalewajka to tradycyjny świękotrzyski przysmak. Ziemniaki gotujemy w wodzie z suszonym leśnym grzybkiem, boczkiem lub kiełbasą, a następnie „zalewamy” żurem z zakwasu  chlebowego – stąd nazwa zupy. Mój Dziadek Kazimierz, przez całe życie związany z regionem świętokrzyskiego zwykł mówić, że  zalewajka to królowa zup. Jako dziecko nie rozumiałam tego porównania, ale odkąd sama zaczęłam ją gotować wszystko stało się jasne. Dzięki prostym składnikom zupa jest niezwykle pożywna, a zarazem tak łatwa i szybka w przygotowaniu, że uda się nawet początkującym. Dzięki tym niepodważalnym zaletom dumnie króluje nad innymi zupami. Czy słusznie? Przekonajcie się sami.

Zupa z porów do grzanek z oscypkiem i chrzanem

chałka z chrzanem, oscypkiem i żurawinami oraz zupa z porów

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Zupa krem z porów z dodatkiem ziemniaków, sera cheddara i kawałków chrupiącego boczku to klasyk kuchni Wysp Brytyjskich, który znakomicie sprawdza się w chłodne dni. Ja proponuję wersję bardziej regionalną, choć także rozgrzewającą.

Jednogarnkowe dania dla zabieganych

Jednogarnkowe dania z wolnowara

 

Pożywne jednogarnkowe dania znane są pod nazwami „kociołek” , po francusku „casserole”, czy z niemieckiego „eintopf” . Mięsiste kawałki warzyw, aksamitnie miękka soczewica, delikatne grzyby,  chrupiący boczek lub soczysta wołowina – dodatków do gara można wrzucać co nie miara. Ważne, żeby gotowały się bardzo wolno, tak aby wszystkie aromaty zdążyły się ze sobą zaprzyjaźnić.  Całość staje się sycąca, o wiele bardziej lekkostrawna i co istotne –  pozwalają oszczędzać czas. Na rozgrzewkę podaje Wam przepis na pyszną zupę z soczewicy z boczkiem i warzywami.

Barszcz na zakwasie ze świętokrzyskiego

barszcz czerwony na zakwasie ze świętokrzyskiego - wolnakuchnia.pl

barszcz czerwony na zakwasie ze świętokrzyskiego – wolnakuchnia.pl

W województwie świętokrzyskim tradycja przygotowywania zakwasu sięga lat 20-stych minionego stulecia i podtrzymywana jest przez co najmniej trzy pokolenia. Sok z kiszonych buraków spożywano na surowo jako napój leczniczy lub też do gotowania czerwonego barszczu, który podawano z uszkami w wigilię, a zabielany śmietaną jadano na co dzień z dodatkiem ziemniaków. Polecam mój autorski przepis na zakwas z owocami jałowca.

Krupnik z kaszą jaglaną

krupnik z kaszą jaglaną - wolnakuchnia.pl

krupnik z kaszą jaglaną – wolnakuchnia.pl

Dla mnie krupnik  to zupa o właściwościach kojących duszę i ciało. Jest sycąca i rozgrzewająca, ale jednocześnie lekkostrawna i dietetyczna. Nieodłącznie kojarzy się z dzieciństwem i domem rodzinnym. Szczerze polecam Wam przepis z dodatkiem kaszy jaglanej, której spożywanie o okresie jesienno – zimowym chroni przed przeziębieniami.

Dyniowa zupa-krem z imbirem i sezamem

zupa z dyni doprawiona imbirem i sezamem - wolnakuchnia.pl

zupa z dyni doprawiona imbirem i sezamem – wolnakuchnia.pl

Dynia to urokliwe warzywo o uniwersalnym wykorzystaniu w kuchni. Warto zaprzyjaźnić się z nim szczególnie podczas jesiennej słoty, bo zadziała energetycznie nie tylko swoim kolorem, ale także właściwościami zdrowotnymi. Im bardziej intensywniejszy kolor miąższu, tym dynia jest bardziej dojrzała, ma intensywniejszy smak i tym więcej zawiera witamin B1, PP i karotenu. 

Gulasz z cieciorką na czerwonym winie

gulasz z cieciorką i czerwonym winem

gulasz z cieciorką i czerwonym winem; źródło: wolnakuchnia.pl

Sycące danie jednogarnkowe, które wspaniale rozgrzewa w chłodne dni. W sam raz do łatwego przygotowania na kolację, po powrocie ze spaceru we dwoje.

Barszcz biały świętokrzyski z chlebem z Końskich

barszcz biały świętokrzyski

barszcz biały świętokrzyski

W rejonie Gór Świętokrzyskich, a szczególnie w okolicach moich rodzinnych Końskich, od niepamiętnych czasów nie wyobrażano sobie menu bez białego barszczu.  I nie mówię tylko o wielkanocnych zwyczajach – tę pożywną zupę doprawianą zakwasem jadano  tak często, że powstały jej różne odmiany. Ja podam przepis na specjalność mojej mamy, serwowaną w leniwe, weekendowe poranki.

Krzepiący barszcz czerwony z goździkami

krzepiący barszcz z goździkami, źródło: wolnakuchnia.pl

 

Goździki? Pachnąc w wazonie przypominają o Dniu Kobiet. Aromat tych suszonych, używanych jako przyprawy, kojarzymy zwykle z grzanym winem. Ja dodałam je do pożywnej zupy. Efekt? Smakuje zaskakująco pysznie.